RAID 1 zapisuje te same dane na dwóch dyskach NAS-a, dzięki czemu awaria jednego z nich nie musi oznaczać utraty zdjęć i dokumentów. Dodatkowa kopia przechowywana poza NAS-em pozwala odzyskać dane po utracie całego urządzenia lub przypadkowym usunięciu folderu.
Co się dzieje po awarii jednego dysku
Gdy folder ze zdjęciami jest zapisywany na NAS-ie skonfigurowanym w RAID 1, urządzenie zapisuje go na obu dyskach. Jeśli jeden z nich ulegnie awarii, NAS może nadal udostępniać zdjęcia z drugiego. Warunkiem jest sprawność pozostałego dysku oraz samego urządzenia — dostęp do plików nadal odbywa się przez NAS.
Wymiana uszkodzonego nośnika i odbudowa macierzy pozwalają przywrócić zapis na dwóch dyskach. Sposób wykonania tych czynności zależy od modelu NAS-a, dlatego należy postępować zgodnie z instrukcją producenta. Jeżeli pliki są dostępne, skopiowanie ich na oddzielny nośnik przed rozpoczęciem tych prac pozwoli zachować dane na wypadek kolejnej awarii.
Opisana ochrona przed awarią jednego dysku dotyczy RAID 1. RAID 0 nie zapewnia ochrony przed awarią dysku. Typ macierzy używanej w NAS-ie, np. RAID 1 lub RAID 0, można sprawdzić w panelu zarządzania urządzeniem. Zmiana konfiguracji macierzy może usunąć zapisane na niej dane. Dokumentacja Seagate opisuje różnice między RAID 1 a RAID 0.
Dlaczego drugi dysk nie uratuje skasowanego folderu
Podczas porządkowania zdjęć może dojść do przypadkowego usunięcia całego folderu z NAS-a. W RAID 1 usunięcie obejmuje oba dyski. Na drugim nie pozostaje nietknięta wersja folderu, do której można wrócić. Tak samo nadpisanie dokumentu błędną wersją obejmuje oba nośniki.
Jeżeli NAS obsługuje kosz i był on włączony dla tego folderu, usunięte pliki mogą znajdować się w koszu. Można je stamtąd przywrócić, dopóki nie zostaną usunięte również z niego. Inną możliwością jest odzyskanie folderu z wcześniejszej migawki lub kopii zapasowej, która nadal zawiera jego dane. QNAP wyjaśnia, dlaczego RAID nie zastępuje backupu.
Kiedy pomoże migawka
Migawka umożliwia przywrócenie danych do stanu z chwili jej wykonania. Przykładowo: w niedzielę NAS utworzył migawkę obejmującą folder ze zdjęciami. W poniedziałek folder został przez pomyłkę skasowany. Jeśli niedzielna migawka nadal istnieje i można ją odczytać, można z niej przywrócić folder w stanie z niedzieli. W ten sposób nie odzyskamy zdjęć dodanych po wykonaniu migawki.
Obsługa migawek zależy od urządzenia i jego konfiguracji. Jeśli migawki są zapisane tylko na NAS-ie, utrata urządzenia oznacza także utratę dostępu do tych migawek. QNAP opisuje zależność lokalnych migawek od dysków, na których są przechowywane.
Zdjęcia zostały tylko na NAS-ie — jak wykonać kopię
Jeżeli zdjęcia zostały skopiowane z komputera na NAS, a następnie usunięte z komputera, NAS jest jedynym miejscem ich przechowywania. Liczba zamontowanych w nim dysków tego nie zmienia. Aby dodatkowo zabezpieczyć te zdjęcia, należy wykonać ich kopię na innym nośniku lub w chmurze. Można wykorzystać zewnętrzny dysk USB, pendrive albo usługę przechowywania plików w chmurze.
Poniższy przykład opisuje ręczne kopiowanie na dysk USB podłączony do komputera. Komputer powinien mieć dostęp do folderu ze zdjęciami na NAS-ie, a dysk USB powinien mieć wystarczająco dużo wolnego miejsca na ich kopię.
- Przygotowanie miejsca na kopię. Po podłączeniu dysku USB do komputera tworzymy na nim folder z datą, na przykład „Kopia zdjęć 2026-09-23”.
- Kopiowanie zdjęć. Na komputerze otwieramy folder ze zdjęciami na NAS-ie i kopiujemy go do przygotowanego folderu na dysku USB. Używamy polecenia kopiowania, dzięki czemu zdjęcia pozostają także na NAS-ie.
- Kontrola przebiegu kopiowania. Czekamy na zakończenie operacji. Jeśli system zgłosi błąd lub pominięcie plików, trzeba ustalić, których zdjęć nie udało się skopiować. Taką kopię można uznać za kompletną dopiero po skopiowaniu brakujących plików.
- Próba odczytania zdjęć. Kilka zdjęć z dysku USB kopiujemy do osobnego folderu na komputerze, a następnie je otwieramy. Pozwala to sprawdzić, czy wybrane pliki dają się odzyskać i odczytać, bez nadpisywania oryginałów. Porównanie listy folderów wybranych do kopiowania z zawartością dysku USB pozwala też wykryć pominięte katalogi.
- Odłączenie dysku. Po zakończeniu pracy korzystamy z funkcji bezpiecznego wysuwania w systemie operacyjnym, a następnie odłączamy przewód. Późniejsze usuwanie zdjęć z NAS-a nie zmieni zawartości odłączonej kopii.
Jak zachować nowe zdjęcia i wcześniejsze wersje
Ręczna kopia zawiera pliki z chwili kopiowania. Kolejna kopia wykonana po dodaniu na NAS nowych zdjęć pozwala zachować je także poza urządzeniem.
Zapisywanie kolejnych kopii w osobnych folderach z datą pozwala zachować także wcześniejsze kopie. Dzięki temu można wrócić do zdjęć sprzed późniejszego usunięcia lub błędnej edycji. Każda dodatkowa kopia zajmuje jednak miejsce na dysku USB.
Gdzie przechowywać dodatkową kopię
Kopia przechowywana w innej lokalizacji albo w chmurze pozwala zabezpieczyć zdjęcia również na wypadek pożaru lub kradzieży w domu. Dysk leżący obok NAS-a może zostać utracony razem z nim. Takie rozdzielenie miejsc przechowywania zaleca również QNAP w omówieniu kopii zapasowych.
Synchronizacja może powtórzyć usunięcie pliku z NAS-a również w chmurze. Przy wyborze usługi chmurowej trzeba więc sprawdzić, czy zachowuje usunięte pliki i ich wcześniejsze wersje oraz przez jaki czas można je odzyskać.